Đại dương và rác thải

Trong số 192 quốc gia có đường bờ biển thì 5 quốc gia Trung Quốc, Indonesia, Philippines, Việt Nam và SriLanKa là nơi khởi nguồn của khoảng một nửa lượng rác thải ngoài đại dương. Trong đó, Trung Quốc chịu trách nhiệm 28%, tương đương với 2,4 triệu tấn rác.

Việt Nam là một trong những quốc gia có lượng rác thải đại dương lớn nhất

Theo quan sát của NASA về dòng chảy của đại dương trong 35 năm, họ kết luận rằng: rác được các dòng biển đưa đi, tập trung thành 5 hòn đảo rác khổng lồ tại các đại dương trên thế giới.

5 hòn đảo rác khổng lồ trên đại dương

Hàng năm, lượng rác mà con người thải ra biển vô cùng lớn, khoảng 8 triệu tấn, đến 2015 con số này sẽ là 155 triệu tấn. Với con số này thì đủ để tạo thành bức tường cao 30m bao quanh bờ biển trên toàn thế giới. Mà lượng rác thải này lại là chất thải không phân hủy chủ yếu là chai nhựa, túi nilon, các vật dụng bằng nhựa...

Ảnh minh họa

Với lượng rác thải lớn như vậy, theo tiến sỹ Jenna Jambec thuộc ĐH Georgia, Mỹ:" Loài người sẽ bị nhấn chìm bởi chính rác thải của mình". Không chỉ thế, sinh vật biển cũng sẽ bị ảnh hưởng khi chúng tưởng bao nilon là thức ăn mà bao nilon thì không phân hủy nên chúng sẽ tạo thành vật cản ngăn thức ăn vào trong dạ dày và hậu quả là chúng có thể bị chết đói. Bên cạnh đó, sức khỏe con người cũng sẽ bị ảnh hưởng khi ăn phải những con cá từng nuốt phải đồ nhựa.

Ảnh minh họa

Lượng rác thải ngày càng tăng, đồng nghĩa với việc ngay lập tức chúng ta phải ngăn chặn, không cho rác được thải xuống biển. Muốn vậy, đòi hỏi khâu quản lý tái sử dụng vật liệu tại các quốc gia cần hiệu quả hơn, đồng thời tìm vật liệu dễ phân hủy để thay thế. Theo phó Giáo sư sinh học tại ĐH California, Santa Barbara, ông Rolan Geyer.

[Read More...]

Ô nhiễm làng nghề tại Hà Nôi

 Cũng giống như các tỉnh thành khác, Hà Nội có rất rất nhiều làng nghề khoảng có hơn 1300 làng nghề, chiếm đến 40% làng nghề trong cả nước. Song song đó là tình trạng bắt cập của làng nghề là tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng, ảnh hưởng tiêu cực tới chất lượng sống của người dân.

Có làng nghề là có ô nhiễm môi trường

Nhiều năm nay người dân xã Dương Liễu phải sống chung với ô nhiễm môi trường. Làng nghề càng phát triển, tình trạng ô nhiễm càng trầm trọng.  Hiện tại xã Dương Liễu (huyện Hoài Đức, Hà Nội) có gần 3.143 hộ, thì có trên 2.800 hộ dân sản xuất tinh bột, làm miến và bánh kẹo. Để sản xuất ra số lượng  tinh bột, miến; mỗi ngày như thế thì Dương Liễu đã thải ra môi trường hàng nghìn m3 nước thải chưa qua xử lý, khiến cho cả xã ngập trong mùi xú uế, hôi thối. Theo như lời kể của Bà Nguyễn Thị Lai, một hộ dân trong xã cho biết: “Ô nhiễm từ nước thải giờ ngấm xuống đất, ảnh hưởng đến nguồn nước giếng khoan, khiến cho nước giếng có mùi thum thủm, dân không dám ăn, mà chỉ dùng để sản xuất, tắm giặt”

Quá trình làm nghề tại khu vực này chủ yếu là theo thủ công, chưa có quy hoạch theo công nghệ tiên tiến, chất thải sau quá trình sản xuất chủ yếu là thải ra môi trường trực tiếp. Tất cả đổ xuống cống rãnh, kênh mương quanh xã, chỉ sau 3 – 4 ngày, các hóa chất, nước thải sinh hoạt, chất hữu cơ phân hủy, bốc lên mùi hôi thối khắp cả vùng.

Ảnh minh họa

Thiếu kinh phí có thật không? 

Thực trạng ô nhiễm môi trường làng nghề là một vấn đề đã tồn tại rất lâu nay khiến nhiều người dân bức xúc, chính quyền xã cũng đau đầu. Việc xử lý tình trạng này lại gặp nhiều khó khăn, do nhiều hộ sản xuất nhỏ lẻ không đủ tiền mua đất ở cụm sản xuất, nên việc di chuyển rất khó khăn. Còn theo đại diện Uỷ Ban Nhân Dân xã Dương Liễu, từ năm 2003, xã đã xây dựng quy chế vệ sinh môi trường, thành lập tổ vệ sinh môi trường. Đặc biệt, để giải quyết căn cơ vấn đề ô nhiễm, xã đã tiến hành quy hoạch điểm công nghiệp làng nghề, nhưng 12 năm đã qua, dự án vẫn nằm trên giấy.

Từ năm 2012, UBND thành phố Hà Nội đã  lựa chọn 6 làng nghề đặc biệt ô nhiễm để triển khai thí điểm công nghệ xử lý phù hợp như xử lý nước thải cho làng nghề chế biến tinh bột sắn tại xã Tân Hòa (Quốc Oai); xử lý bụi làng nghề đồ gỗ mỹ nghệ tại xã Vân Hà; xử lý ô nhiễm nước thải làng nghề bằng chế phẩm tại xã Bích Hòa, huyện Thanh Oai… Tuy nhiên, việc làm này cũng chỉ giải quyết được một phần rất nhỏ tình trạng ô nhiễm môi trường tại các làng nghề Hà Nội.

Theo ông Vũ Hồng Khanh, Phó Chủ tịch Uỷ Ban Nhân Dân thành phố Hà Nội, nguồn lực đầu tư cho môi trường làng nghề đang gặp khó khăn. Nguồn ngân sách của thành phố không đủ;, do vốn đầu tư lớn nhưng thu hồi khó khăn. 

Lãnh đạo Sở Tài nguyên Môi trường Hà Nội cho biết.“Giải pháp căn cơ xử lý ô nhiễm môi trường làng nghề là quy hoạch cụm, khu làng nghề, trong đó di dời các cơ sở gây ô nhiễm ra khỏi khu vực dân cư và phải xây dựng hạ tầng kỹ thuật xử lý chất thải. Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2020 sẽ hoàn thành việc xử lý ô nhiễm môi trường tại 50 làng nghề có mức độ ô nhiễm môi trường nghiêm trọng”, 

[Read More...]

Lãng phí 9 tỷ cho bãi xử lý rác

Bãi chôn lấp rác Hương Phú (huyện Nam Đông, Thừa Thiên- Huế) được xây dựng với kinh phí gần 9 tỷ đồng không phát huy tác dụng do sự cẩu thả trong thiết kế và thi công.

Lãng phí tiền tỷ

Với diện tích hơn 1,3 ha, bãi chôn lấp rác Hương Phú được xây dựng ở thôn Phú Hòa, xã Hương Phú. Bãi chôn lấp được xây dựng với kinh phí hơn 8,9 tỷ đồng từ vốn ngân sách, do Ban đầu tư và xây dựng huyện Nam Đông làm chủ đầu tư với các hạng mục: Bãi chôn lấp rác rộng 6.500m2, công trình thoát nước, hệ thống đường giao thông. 

Với mục tiêu là nơi tập kết và xử lý rác trên địa bàn huyện Nam Đông, vào đầu năm 2013 đến nay, khi công trình được hoàn thành nhưng vẫn không phát huy được tác dụng do bãi chôn lấp rác bị nước ngầm ngập sâu, biến thành một hồ nước lớn. 

Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên - Huế cho phép tạm thời tập kết rác trên địa bàn huyện Nam Đông về bãi rác Thượng Nhật ở huyện này để thanh tra và xử lý sự cố sau khi xảy ra vụ việc trên. Tiếp đó, một tổ công tác nhằm tư vấn, hỗ trợ khắc phục sự cố bãi rác Hương Phú được tỉnh thành lập. Tổ công tác đã tiến hành nhiều phiên họp để tìm phương án xử lý nhưng đến nay vẫn chưa mang lại kết quả.

Ban đầu tư và xây dựng huyện Nam Đông cho biết, ban đầu, tổ công tác của tỉnh định xử lý sự cố ngập nước để tiến hành chôn lấp rác tại bãi rác Hương Phú. Tuy nhiên, do thấy phương án trên không thể xử lý triệt để tình trạng ngập nước nên đang tham khảo phương án xây dựng lò đốt tại bãi rác này. Theo một cán bộ Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Nam Đông, để xử lý sự cố ngập nước nhằm đưa bãi rác Hương Phú đi vào hoạt động sẽ phải tốn vài tỷ đồng, còn nếu đầu tư hệ thống lò đốt ở bãi rác này cũng tốn tiền tỷ. 

Hậu quả từ sự cẩu thả

Đơn vị tư vấn thiết kế công trình bãi chôn lấp rác Hương Phú là Công ty cổ phần Tư vấn xây dựng Thừa Thiên- Huế. Theo quyết định phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật công trình này vào năm 2010 của ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên- Huế, kinh phí cho hoạt động tư vấn đầu tư xây dựng công trình là hơn 427 triệu đồng.

Một cán bộ Ban đầu tư và xây dựng huyện Nam Đông thừa nhận, nguyên nhân khiến bãi rác Hương Phú bị ngập nước là do sự bất ổn trong khâu tư vấn thiết kế công trình. Theo cán bộ này, sau khi chọn xong địa điểm xây dựng bãi rác, Công ty cổ phần Tư vấn xây dựng Thừa Thiên- Huế có tiến hành khảo sát địa chất, địa hình, nhưng khi xảy ra sự cố ngập nước công ty này không giải quyết được.

Ông Phan Thế Xê - Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Nam Đông cho biết, sự cố ngập nước ở công trình bãi rác Hương Phú xuất phát từ hai sai sót trong quá trình khảo sát thiết kế và xây dựng. Thứ nhất là việc Công ty cổ phần Tư vấn xây dựng Thừa Thiên- Huế khi khảo sát thiết kế đã không tiến hành thăm dò mạch nước ngầm. Tình trạng này dẫn đến bãi rác được đào ngay vào vị trí có nhiều mạch nước ngầm nên bị biến thành hồ nước sâu. Thứ hai là trong quá trình thi công, đơn vị thi công phát hiện nước ngầm nhưng lại không báo cáo.

Việc bãi rác Hương Phú “chết yểu” không chỉ gây lãng phí tiền tỷ mà đã và đang gây ra nhiều hệ lụy về môi trường. Lẽ ra, khi bãi rác Hương Phú hoàn thành thì bãi rác Thượng Nhật được đóng cửa để bảo đảm vệ sinh môi trường. Nhưng việc bãi rác Hương Phú không phát huy tác dụng đã khiến lượng lớn rác thải ở huyện Nam Đông tiếp tục dồn về bãi rác Thượng Nhật. Những năm qua, nhiều hộ dân sống gần bãi rác Thượng Nhật bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi mùi hôi thối nồng nặc và nạn ruồi muỗi phát sinh dày đặc từ bãi rác này.

[Read More...]

Gạch bỏ lò gạch thủ công ở Đồng Nai

Các tỉnh đồng bằng, thành phố trực thuộc Trung ương; khu vực thị xã, nơi tập trung đông dân cư phải loại bỏ lò gạch thủ công (đất sét nung) vào cuối năm 2017 là quy định được Thủ tướng Chính phủ quy định. Tại Đồng Nai, gần 130 lò gạch đất sét nung vẫn ngày đêm nhả khói, không bị dẹp bỏ mặc cho thời hạn theo quy định cận kề.

Những lò gạch này tiếp tục gây hại cho môi trường, làm tổn thương sức khỏe người dân, tiêu hao một lượng lớn tài nguyên đất.

Ảnh minh họa

Tại nhiều tỉnh, thành, lò gạch thủ công thường được xây dựng ở vùng nông thôn, xa khu dân cư, trái lại, ở Đồng Nai, những địa phương đông dân cư như huyện Trảng Bom, Long Thành, Vĩnh Cửu, thành phố Biên Hòa lại là thủ phủ sản xuất gạch đất sét nung. Riêng trên địa bàn xã Bắc Sơn (Trảng Bom) hiện có 7 lò gạch, ở xã An Hòa (thành phố Biên Hòa) có đến 24 lò gạch đang hoạt động.

Các lò gạch ở xã Bắc Sơn, xã An Hòa hoạt động theo mô hình doanh nghiệp tư nhân, mỗi lò có tổng diện tích hàng nghìn mét vuông với hàng chục công nhân, làm việc liên tục 24/24 giờ. Một số lò chỉ cách nhà dân gần 10 m. Nhiều lò gạch sử dụng cả rác thải công nghiệp như nhựa, vải vụn, để đốt lò. Khói từ các chất đốt này kèm theo mùi hôi,ô nhiễm không khí trầm trọng.

Bà Nguyễn Thị Lan (ấp 1, xã An Hòa) bức xúc: "Dân ở đây hàng ngày phải sống chung với khói bụi, nhiều người mắc bệnh về đường hô hấp. Đường giao thông ấp bị xe chở đất, chở gạch cày xới, băm nát. Mùa nắng bụi mù trời, đa số các hộ dân phải đóng kín cửa. Mùa mưa đường lầy lội, việc đi lại gặp nhiều khó khăn. Trong cách đợt tiếp xúc cử tri, dân liên tục phản ánh tình trạng này nhưng đến nay mọi thứ vẫn không thay đổi.

Chủ một doanh nghiệp sản xuất gạch thủ công ở ấp 1, xã An Hòa cho biết, thông tin di dời hoặc đổi mới công nghệ làm gạch để đảm bảo môi trường doanh nghiệp đã nắm được, nhưng các cấp chính quyền Đồng Nai chưa làm việc cụ thể với doanh nghiệp. Để đóng cửa lò gạch đất sét nung, doanh nghiệp cần rất nhiều thời gian để chuẩn bị, Nhà nước cũng phải đề ra cơ chế hỗ trợ thích hợp giúp doanh nghiệp tái sản xuất.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã An Hòa,ông Tăng Văn Giác cho biết, các lò gạch đất sét nung trên địa bàn xã hình thành từ hàng chục năm trước, sự tồn tại của lò gạch đã tạo việc làm cho nhiều lao động, đáp ứng nhu cầu về vật liệu xây dựng. Về quy định loại bỏ lò gạch thủ công của Chính phủ, xã rất hưởng ứng, song xã không biết cụ thể việc thực hiện chủ trương này nên chưa có giải pháp xử lý dứt điểm đối với các lò gạch. Thời gian qua, xã thường xuyên

tổ chức kiểm tra, nhắc nhở chủ lò gạch chấp hành các biện pháp bảo vệ môi trường, xử lý đối với những hành vi sai phạm.

Việc khuyến khích, phát triển sản xuất và sử dụng vật liệu xây không nung để thay thế gạch đất sét nung là một chủ trương đúng của Chính phủ. Điều này nhằm tiết kiệm đất nông nghiệp, góp phần bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, giảm thiểu khí phát thải gây hiệu ứng nhà kính và ô nhiễm môi trường, giảm chi phí xử lý phế thải của các ngành công nghiệp, tiết kiệm nhiên liệu than, đem lại hiệu quả kinh tế chung cho toàn xã hội. Tuy nhiên, loại bỏ lò gạch thủ công đang là bài toán khó ở Đồng Nai.

Lãnh đạo Sở Xây dựng Đồng Nai cho rằng, nguyên nhân chính là nguồn cung cấp gạch chất lượng cao để thay thế gạch đất sét nung còn ít, trong khi đó nhu cầu đối với loại vật liệu xây dựng này rất lớn. Các lò gạch thủ công giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương. Ngoài ra, khi xóa bỏ lò gạch thủ công, các doanh nghiệp (đang sản xuất gạch) sẽ cần những cơ chế hỗ trợ để họ chuyển sang sản xuất theo công nghệ lò tuynel hoặc các lò công nghệ tiên tiến khác.

Thống kê của Sở Xây dựng Đồng Nai cho thấy, nhu cầu sử dụng gạch của Đồng Nai là 1,3 tỷ viên/năm, nhưng hiện gạch không nung chỉ mới sản xuất đạt 130 triệu viên/năm. Để đóng cửa tất cả lò gạch đất sét nung theo đúng lộ trình Chính phủ đề ra, từ nay đến năm 2017, Đồng Nai sẽ phải đầu tư khoảng 60 dây chuyền sản xuất gạch không nung, mỗi dây chuyền có công suất 16 triệu viên/năm – 17 triệu viên/năm. Ngoài ra, tỉnh Đồng Nai phải kiên quyết yêu cầu chủ đầu tư các công trình sử dụng vốn Nhà nước phải dùng 50% gạch không nung.

Hiện Đồng Nai vẫn đang thực hiện chương trình vật liệu xây dựng không nung theo lộ trình của Chính phủ. Tuy nhiên, ngay những doanh nghiệp làm gạch thủ công cũng không biết cụ thể họ sẽ di dời đến đâu hay chuyển đổi công nghệ ra sao. Tiến trình này nếu không được cải thiện, nhiều khả năng đến hết năm 2017, Đồng Nai vẫn tồn tại lò gạch đất sét nung trong khu dân cư.

[Read More...]

Ô nhiễm môi trường con dao giết chết sự phát triển của trẻ

 Nguyên nhân khiến cho trẻ em chậm lớn được các chuyên gia môi trường đã đưa ra kết luận khiến nhiều người phải bất ngờ khi chính tình trạng ô nhiễm môi trường là nguyên nhân chủ yếu. Mà cụ thể ở đây là trẻ em sống ở những nơi ô nhiễm có chiều cao thấp hơn 3cm và cân nặng nhẹ hơn so với những bạn cùng lứa tuổi sống ở những nơi môi trường trong lành.

Dioxin là chất độc tạo thành khi các chất hữu cơ bị đốt cháy trong các vụ cháy rừng cũng như từ lò đốt chất thải của các nhà máy. Từ không khí nó bị cây cối, đất và nước hấp thụ, đi vào chuỗi thực phẩm (rau quả, cá, thịt). Sự phơi nhiễm dioxin còn dẫn đến ung thư và làm thay đổi tỷ lệ nam/nữ khi sinh (nhiều nữ, ít nam).

Chính vì vậy, mà hầu như trẻ em ở những nước này cũng chậm phát triển và có tầm vóc nhỏ hơn những trẻ em cùng lứa tuổi được sống trong môi trường trong lành, không bị ô nhiễm.

Mới đây nghiên cứu được thực hiện trên 500 bé trai trong vòng 3 năm ở Nga đã chứng minh được ô nhiễm môi trường còn ảnh hưởng đến vóc dáng của trẻ em. Ngoài ra các nhà nghiên cứu đã chứng minh được rằng tình trạng ô nhiễm môi trường có thể ảnh hưởng đến thai nhi và phụ nữ có thai.

Các nhà khoa học cho biết, những bé trai sống trong môi trường bị ô nhiễm, thường xuyên tiếp xúc với khói bụi hoặc sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm có mùi hôi thối như mùi nước hút bể phốt sẽ có hàm lượng biphenyl clo hoá (PCB) trong máu thấp hơn những đứa trẻ khác và chậm phát triển về chiều cao hơn.

Không những chỉ chiều cao mà cả chỉ số khối lượng cơ thể (viết tắt BMI - xác định mối tương quan giữa cân nặng và chiều cao) cũng bị ảnh hưởng. Chỉ số này ở những em bị phơi nhiễm trong môi trường có PCB cũng thấp hơn bạn bè 2 đơn vị.

 Bà Jane Burns, thành viên trong đoàn, từ trường Y tế Cộng đồng thuộc Đại học Harvard, nhận xét.
“Hiện tượng chậm lớn do PCB cũng có những biểu hiện giống hệt khi trẻ bị nhiễm dioxin hoặc các hoá chất khác”.
Nghiên cứu cho thấy có mối liên quan giữa hàm lượng PCB với tỷ lệ cao của các bệnh ung thư, tiểu đường typ 2 và các bệnh khác. Trẻ em Đài Loan từ trong bào thai nhiễm PCB từ dầu ăn nhiễm tạp chất cũng lùn hơn bạn bè cùng lứa tuổi.

Ảnh minh họa

Đây cũng là lí do tại sao trẻ em sống ở những nơi đang bị ô nhiễm thuộc các nước đang phát triển và các nước nghèo thường thấp bé hơn những nước phát triển. Không những có vóc dáng thấp bé hơn những đứa trẻ sống trong môi trường ô nhiễm còn thường xuyên mắc các loại bệnh và có tỉ lệ tử vong cao hơn.

Vì vậy để cải thiện vấn đề vóc dáng cũng như sức khỏe của thế hệ tương lai, chính phủ các nước cần thực hiện ngay các biện pháp giảm ô nhiễm đồng bộ và đầu tư nhiều hơn cho công tác thông cống, nâng cao chất lượng vệ sinh và đời sống cho người dân để thế hệ tương lai có thể phát triển một cách khỏe mạnh nhất trong môi trường không bị ô nhiễm.

[Read More...]

Phú Xuyên- 200 tỷ đồng xây dựng Nhà máy xử lý rác thải

Ủy Ban Nhân Dân TP Hà Nội vừa chấp thuận chủ trương đầu tư dự án xây dựng Nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt tại thôn Lễ Thượng, xã Châu Can, huyện Phú Xuyên. Dự án đầu tư theo hình thức xã hội hóa từ nguồn vốn ngoài ngân sách.

Ảnh minh họa

Dự án có xử lý khói thải, công suất 500 tấn/ngày,có thu hồi một phần nhiệt để sấy rác trước khi đưa vào lò đốt nhằm phục vụ nhu cầu của huyện Phú Xuyên và địa phương lân cận.

Thời gian đầu tư xây dựng khoảng 12 tháng kể từ khi được bàn giao mặt bằng sạch; còn thời gian hoạt động khai thác sau đầu tư dự kiến khoảng 50 năm. Dự án được xây dựng trên diện tích 48.531m2, trong đó, diện tích xây dựng 23.319m2; hệ số sử dụng đất 0,49 lần, mật độ xây dựng khoảng 48,05%; tầng cao xây dựng 1 - 3 tầng. Dự án có tổng mức đầu tư dự kiến 216,977 tỷ đồng, trong đó: Vốn tự có của nhà đầu tư 43,396 tỷ đồng, chiếm 20% tổng mức đầu tư, vốn vay ngân hàng thương mại 173,581 tỷ đồng, chiếm 80% tổng mức đầu tư.

Thực hiện các thỏa thuận chuyên ngành theo quy định; đề xuất giải pháp di chuyển, hoàn trả tuyến điện hiện có để khai thác quỹ đất dưới hành lang tuyến điện, xây dựng nhà máy. Quá trình nghiên cứu lập, thẩm định, phê duyệt và triển khai thực hiện dự án theo đúng nội dung được Ủy Ban Nhân Dân thành phố phê duyệt. Tuân thủ yêu cầu về hành lang bảo vệ công trình, khoảng cách ly an toàn vệ sinh môi trường theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Khớp nối đồng bộ hạ tầng kỹ thuật với khu vực xung quanh phù hợp với quy hoạch chung xây dựng huyện Phú Xuyên.

[Read More...]

Bất cập rác thải bệnh viện

Mỗi ngày đã có hàng trăm tấn rác bệnh viện “tuồn” ra môi trường chưa tính đến nước thải. Điển hình như mới đây là vụ bệnh viện Đa khoa tư nhân Lê Ngọc Tùng (Tây Ninh) chôn trộm hơn 60 tấn rác thải y tế bị phát hiện. Đây thực sự là tình trạng báo động khi rác thải bệnh viện ẩn chứa hàng trăm loại vi khuẩn, virus gây bệnh tràn ra môi trường, ngấm vào nguồn nước, nguồn thực phẩm, thậm chí được tái chế làm các vật dụng.

Ảnh minh họa

Xả thải bừa bãi

Cục Quản lý môi trường y tế - Bộ Y tế vừa yêu cầu đình chỉ hoạt động bệnh viện Đa khoa tư nhân Lê Ngọc Tùng (Tây Ninh) và tiến hành xử lý hành vi chôn lấp hơn 63 tấn rác thải y tế nguy hại của bệnh viện này . Đây không phải là đơn vị đầu tiên bị phát hiện vi phạm môi trường một cách trắng trợn và xem thường sức khỏe người dân. Trước đó, Bộ Y tế cũng đã xử lý hàng loạt phòng khám, bệnh viện có hành vi tương tự. Thậm chí trong năm 2014, trước thông tin nghi ngại các loại rác thải y tế như chai truyền còn nguyên dịch, ống tiêm và dây truyền đã qua sử dụng, được tập kết về các xưởng tái chế nhựa tại Hà Nội rồi được nấu chảy, xử lý hóa chất thành các hạt nhựa để bán cho các cơ sở sản xuất cốc, hộp đựng cơm và ống hút…, Bộ Y tế buộc phải vào cuộc điều tra.

Tại thành phố Hồ Chí Minh, tuy chưa có thống kê đầy đủ nhưng theo Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh, nhưng mỗi ngày có cả trăm tấn rác thải bệnh viện được thu gom, xử lý. Riêng tại bệnh viện Chợ Rẫy, lượng rác thải trung bình 8 tấn/ngày đêm, trong đó rác y tế chiếm khoảng 1 tấn, còn lại là rác sinh hoạt. Theo lãnh đạo bệnh viện, rác y tế được phân loại ngay tại nguồn phát sinh chất thải, bơm tiêm và các vật sắc nhọn… được phân loại riêng. Các chất thải nguy hiểm có nguy cơ lây nhiễm cao được xử lý ban đầu bằng hóa chất trước khi thu gom đến nơi tập trung. Với lượng bệnh nhân quá tải và gia tăng hàng năm cũng khiến công tác xử lý trở nên… quá tải và có thể vượt quá năng xử lý của bệnh viện. Bên cạnh đó, một số bệnh viện có lượng rác thải lớn như bệnh viện Đại học Y dược thành phố Hồ Chí Minh, bệnh viện Phụ sản Từ Dũ, Hùng Vương… với hàng chục tấn rác thải loại mỗi ngày. Tuy nhiên, bên cạnh các bệnh viện xử lý đúng quy định thì một số đơn vị vẫn còn chưa đáp ứng được yêu cầu.


 Tại  Chỉnh hình và phục hồi chức năng (quận Tân Bình, thành phố Hồ Chí Minh) trong buổi giám sát tình hình bảo vệ môi trường, xử lý rác thải mới đây, Ban Kinh tế và Ngân sách hội đồng nhân dân thành phố Hồ Chí Minh không khỏi băn khoăn vì ngoài việc khu chứa rác nằm sát khu dân cư không có nắp đậy, tường ngăn cách và bốc mùi, nơi đây không có kho chứa chế phẩm sinh học nên gom chế phẩm sinh học vào để chung với rác thải y tế. bệnh viện có 120 giường bệnh, trung bình mỗi ngày thải ra 120m³ nước thải y tế, nhưng hệ thống xử lý nước thải của bệnh viện chỉ có thể xử lý 50m³ nước thải/ngày… Theo Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố Hồ Chí Minh, ngoài hệ thống bệnh viện công lập thì thành phố Hồ Chí Minh có tới cả ngàn bệnh viện, phòng khám đa khoa, chuyên khoa tư nhân cũng xả thải không ít rác y tế. “Có đơn vị hợp đồng thu gom với cơ quan môi trường đô thị, nhưng cũng có đơn vị không làm hợp đồng mà thải trộm, đổ trộm”, một lãnh đạo Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố Hồ Chí Minh ngán ngẩm cho biết.

Chế tài chưa đủ răn đe

Theo Cục Quản lý môi trường y tế (Bộ Y tế), hiện mới có khoảng 44% các bệnh viện có hệ thống xử lý chất thải y tế. Đáng nói, ngay ở các bệnh viện tuyến trung ương vẫn còn tới 25% cơ sở chưa có hệ thống xử lý chất thải y tế; bệnh viện tuyến tỉnh là gần 50%, còn bệnh viện tuyến huyện lên tới trên 60%. Theo Cục Cảnh sát môi trường (Bộ Công an), việc xử lý rác thải y tế còn quá nhiều bất cập bởi nguy cơ lây lan mầm bệnh cao, trong khi công nghệ xử lý và ý thức của các bệnh viện, phòng khám chưa được nâng cao. Mặt khác, công tác chế tài đối với hành vi vi phạm cũng chưa đủ sức răn đe.

Ông Lê Văn Chính, Trưởng phòng Môi trường cơ sở y tế, Cục Quản lý môi trường y tế (Bộ Y tế) cho biết, Nghị định 179/2013/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường đối với hành vi chôn lấp, đổ, thải chất thải nguy hại không đúng quy định từ 700 - 800 triệu đồng. Tuy nhiên đó là mức phạt đối với trường hợp chôn lấp, đổ, thải từ 5 tấn trở lên hoặc từ 20 tấn trở lên đối với chất thải nguy hại. Trong khi, các bệnh viện, phòng khám cứ đổ trộm nhỏ giọt vài trăm ký mỗi ngày và ít khi bị phát hiện. Các quy định chế tài đi kèm như tạm đình chỉ hoạt động của cơ sở từ 6 - 12 tháng cũng chưa đủ để bệnh viện… biết sợ! Ngay như vụ bệnh viện Lê Ngọc Tùng nói trên, theo ông Chính có khả năng bị phạt khoảng 1 tỷ đồng và bị đình chỉ hoạt động có thời hạn! Trong khi theo các chuyên gia môi trường, vụ việc trên đủ căn cứ để truy tố hình sự.

Theo chỉ đạo của Chính phủ, trong năm 2015, Bộ Y tế phấn đấu 100% bệnh viện tuyến trung ương, bệnh viện tư nhân; 70% bệnh viện tuyến tỉnh, ngành; 50% bệnh viện tuyến huyện thực hiện xử lý chất thải y tế đảm bảo tiêu chuẩn môi trường. Thế nhưng, thực tế liệu đạt được hay không còn bỏ ngỏ, trong khi công tác quản lý, trách nhiệm quản lý lại chồng chéo, chế tài chưa đủ mạnh…

[Read More...]